Artcraft
Artcraft kwam voor mij uit de lucht vallen. Zoals -naar men zegt- wel meer goeds van boven komt. Eerst even terug in de tijd: Ik kocht mijn eerste mac in 1997, de meeste logische keuze voor de grafische software was Adobe. Er waren wel wat alternatieven, maar in mijn jaren bij een illustratoren collectief “Idetif” maakte ik alleen kennis met Adobe (1987).
Dat was toen de meest voor de hand liggende optie. Ik ging zelfstandig door in 1993, maar de eerste 4 jaar met airbrush, een complete Mac setup was nog te duur. Langzaam aan kreeg ik meer opdrachten en kon me de stap naar digitaal illustreren veroorloven. Via mijn Mac-dealer kocht ik de Adobe Photoshop en de Adobe Illustrator, de versies 3.0 als ik me goed herinner.
Upgrades
Soms betaalde ik voor een upgrade, zowel voor de Adobe producten als de Mac software. Mijn klantenpakket groeide en ik had daardoor dus meer financiële ruimte. Het ging goed, jarenlang. Totdat Adobe in 2012 een -voor hen- slimmere structuur introduceerde: de software was niet meer te koop, maar je kon het per maand huren, per appicatie. Teleurstellend. Ik ben daar ook nooit in meegegaan.
De laatste gekocht upgrade ging nog jaren mee. Een handige plugin hielp me verder toen ik een nieuwe computer kocht. Door gericht te zoeken op internet slaag ik er tot aan de dag van vandaag in, de oudst betaalde versie van Adobe Illustrator in leven te houden. Hoewel ik drie jaar geleden al kennis maakte met Affinity, dat je wel kon kopen, en voor een lagere investering. Maar Illustrator bleef mijn favoriet, ik kende alle ins en outs, dat zorgde voor een prima workflow.
Fast-forward doorgespoeld naar gisteren: het is oktober, 2026. Ik struin rond op Youtuube en stuit op een artikel dat mijn aandacht trok. Tot dan toe waren er alleen vergelijkingen tussen Adobe, Affinity en nog wat alternatieven te zien. Maar wat ik nu vond was echt een live-changer. Adobe lijkt te zijn afgestraft voor hun geldbejag. Een team van specialisten bracht een paar weken door op internet, en lieten A.I. klonen maken van nagenoeg het hele Adobe pakket.
Claude helpt
Het heet “Artcraft” en is te downloaden via “Claude”.
Wat heeft men gedaan: A.I. de opdracht gegeven om bijvoorbeeld Photoshop opnieuw te bouwen, zonder gebruik te maken van Adobe als basis, of elementen eruit.
Artcraft is ontstaan uit frustratie. Ontwikkelaar Brandon Thomas had er genoeg van dat Adobe hem herhaaldelijk opzadelde met opzegkosten voor zijn abonnementen. Met moderne AI-tools (Claude Opus 5.5) en de programmeertaal Rust bouwde hij in korte tijd zeven alternatieven, waaronder VectorCraft voor Illustrator.
Illegaal?
Waarom is het geen illegale kopie? Het is een zogenaamde clean-room herimplementatie: er is geen enkele regel Adobe-code gebruikt. De AI mocht alleen naar publieke documentatie kijken en naar het gedrag van Illustrator, niet naar de broncode. Wat betreft uiterlijk is het risicovoller, want een interface kan auteursrechtelijk beschermd zijn, maar de code zelf is legaal.
Waarom is Artcraft zo klein? Adobe’s software is opgebouwd uit decennia aan legacy-code (C++), frameworks en dependencies. ArtCraft is vanaf nul geschreven: geoptimaliseerd, zonder overbodige ballast. De apps zijn vaak maar 50 MB, tegenover vele gigabytes bij Adobe.
Dit zijn de onderdelen die voor mij als illustator/graficus interessant zijn:
—Vectorcraft vervangt Adobe Illustrator
—Photocraft vervangt Adobe Photoshop
—Effectcraft vervangt Adobe After Effects
—Designcraft vervangt Adobe InDesign
Er zijn nog meer applicaties, zoals CADcraft en Soundcraft, maar die vallen buiten mijn werksfeer.
Inmiddels is Affinity ook overgestapt op gratis, maar voor de link met A.I. moet wel betaald worden. Dat geld overigens ook voor Artcraft, voor de A.I. link betaal je per maand of per jaar, voor 10 dollar krijg je 1000 credits per maand, als je kiest voor de basis optie.
Je zou de indruk kunnen hebben dat het cloudgebaseerd is omdat de ontwikkelaar A.I. (specifiek Claude Opus 5.5) gebruikte om de software te helpen bouwen. En omdat het zo weinig plaats inneemt op de harddisk.
Het gebruik van AI om de code te maken is echter volledig iets anders dan de app die in de cloud draait. Het eindproduct is ontworpen als een zelfstandige applicatie die je bezit en lokaal op je Mac draait. (of op Windows of Linux!)